NASA, Mars'taki kraterlerin sırrını çözdü

NASA, Mars'ın ömrü boyunca çok eski ve devasa yanardağlardan kaynaklanan binlerce "süper patlama" yaşadığını doğruladı.

NASA, Mars'taki kraterlerin sırrını çözdü
banner22

Bilim insanları daha önce Mars yüzeyindeki devasa çöküntülerin sayısının asteroitlerden kaynaklandığını düşünüyordu fakat çarpışmaların etkileri kraterlerden beklendiği gibi tamamen yuvarlak değildi. Bunun yerine kenarların yakınında derin katmanlar ve kaya sıraları vardı, bunlar da çökmeye işaret ediyordu.

Kızıl Gezegen'in kuzeyindeki Arabia Terra adlı bölge, şimdiye kadar keşfedilen en şiddetli volkanik patlamalardan bazılarının kaynağıydı. Yaklaşık 4 milyar yıl önce gerçekleşen bu patlamalar, 500 milyon yıllık bir süre boyunca havaya su buharı, karbondioksit ve kükürtdioksit yaydı.

Araştırmacılar, keşfedilmesi yanardağları bulmaktan daha kolay olan küle dair kanıtlar elde etti ve değişen volkanik aktiviteyle ilişkilendirilen çok sayıda minerale rastladı.

Venüs'ün bazı bölgelerinde, Jüpiter'in ayı Io'da ve Dünya'nın kendi geçmişinde de benzer süreçlerin yaşanmış olma ihtimali bulunduğundan, bu keşif bilim insanlarının gezegenlerin ve ayların nasıl oluştuğunu anlamasını sağlayacak.

Bilim insanları, Mars rüzgarlarından ötürü yanardağların aslında var olduğunu düşündükleri yerden binlerce kilometre uzaklıktaki kanyon ve kraterlerin duvarlarında kül aradı ve montmorillonit, imogolit ve allofan gibi suyla birleşerek kile dönüşmüş volkanik mineraller keşfetti.

Ne var ki, bazı soruların cevabı hâlâ bilinmiyor: Nasıl olur da Mars'ta o bölgede sadece tek çeşit yanardağı olabilir? Bilim insanlarının Mars'ta meydana geldiğini düşündüğü türden süper patlamalara neden olabilen yanardağlar, Dünya'da gezegenin dört bir yanına dağılmış halde bulunur. Fakat bu yanardağların bir zamanlar birbirine daha yakın olması ve fiziksel ve kimyasal olarak aşınmış olması da mümkün.

NASA'dan jeolog Jacob Richardson, "Makalemizi okuyacaklar ve 'Nasıl? Mars bunu nasıl yapabildi? Bu kadar küçük bir gezegen nasıl olur da tek bir yerde binlerce süper patlamaya neden olacak kadar kaya eritebilir?' diyecekler" ifadelerini kullandı.

Mars'ın çekirdeğinden yüzeyinde 400 milyon olimpik yüzme havuzu büyüklüğünde erimiş kaya ve gaz püskürmüş, ardından da yanardağ çökerek kaldera meydana getirmiş olmalı. Bunlardan 7 tanesine Arabia Terra'da rastlandı.

Patlamaların her birinin Mars'ın iklimi üzerinde, atmosferi yoğunlaştırmak veya Güneş ışınlarını engelleyerek gezegeni daha soğuk hale getirmek gibi büyük etkileri olmuştu.

Yorum yapabilmek için üye girişi yapmanız gerekmektedir.

Üye değilseniz hemen üye olun veya giriş yapın.

SIRADAKİ HABER

banner17

banner19

banner21

banner16

banner18

banner20